Wall Street Yapay Zekâ Borcunu Emekliliğe Taşıyor mu?

Açılış Tezi. Wall Street, yapay zekâ enerji patlaması ile hane bilançoları arasında yeni bir köprü kuruyor. Köprünün bir ucunda sunucular, arazi, trafo merkezleri ve üretim yatırımları için borçlanan hiper ölçekli teknoloji şirketleri, veri merkezi geliştiricileri ve özel amaçlı şirketler bulunuyor. Diğer ucunda emeklilik tasarruflarına erişmek isteyen varlık yöneticileri yer alırken, elektrik şirketleri ve düzenleyiciler aynı yatırım dalgasının hane elektrik faturalarını artırıp artırmayacağına karar veriyor. Risk henüz tüm 401(k) hesaplarında bulunan ortak bir varlığa dönüşmedi. Ancak düzenleyiciler borcun hâlihazırda kimlerin elinde olduğunu tam olarak haritalayamadan dağıtım kanalı açılıyor.

Yönetici Özeti

Mekanizmanın üç hareketli parçası var. Birincisi, Uluslararası Ödemeler Bankası [Kaynak 1] yapay zekâ altyapısının giderek daha büyük bir bölümünün, hiper ölçekli şirketin geleneksel bilançosu dışında tutulurken ekonomik olarak borç gibi davranan yükümlülüklerle finanse edildiğini belirtiyor. İkincisi, ABD Çalışma Bakanlığı'nın önerdiği düzenleme [Kaynak 2] alternatif varlık içeren tahsis fonlarını seçen emanet sorumlularına süreç temelli güvenli limanlar sağlayacak; aynı anda varlık yönetimi sektörü hedef tarihli emeklilik ürünleri içinde özel kredi maruziyetini açıkça teşvik ediyor. Üçüncüsü, Beyaz Saray, federal ve eyalet düzenleyicileri bağlayıcı tarife ve izin kurallarına yönelirken yapay zekâ şirketlerinden elektrik müşterilerini gönüllü bir Fatura Ödeyenleri Koruma Taahhüdü [Kaynak 3] aracılığıyla korumalarını istedi.

Sonuç, haneler için iki kanallı bir maruziyet. Emeklilik tasarrufu sahipleri, profesyonelce yönetilen fonlar üzerinden zamanla daha fazla özel piyasa kredisi ve altyapı riski üstlenebilir. Tarifeler, sözleşmeler ve çıkış korumaları yetersiz kalırsa elektrik müşterileri fiziksel yatırımın bir bölümünü ödeyebilir. Böylece aynı veri merkezi bir haneye iki kez dokunabilir: emeklilik portföyündeki bir kredi varlığı ve elektrik dağıtım bölgesindeki büyük bir yük olarak.

Yapay Zekâ Yatırım Dalgasının Arkasındaki Gizli Bilanço

Yapay zekâ altyapı finansmanı artık yalnızca nakit zengini teknoloji şirketlerinin sıradan tahvil ihraçlarıyla sınırlı değil. BIS; proje şirketleri, kiralamalar, garantiler ve özel kreditörleri içeren düzenlemeleri gölge borçlanma olarak tanımlıyor: faaliyet şirketinin görünen kaldıraç oranından ayrıştırılabilen ekonomik borç. Quinn Emanuel'ın açıkladığı hukuki mimari [Kaynak 4] bunun neden önemli olduğunu gösteriyor. Katmanlı SPV'ler, özel kredi fonları, menkul kıymetleştirme araçları ve koşullu destek sözleşmeleri; mülkiyeti, operasyonel kontrolü ve nihai zarar maruziyetini farklı taraflar arasında bölebilir.

Bu yapı kendiliğinden kötüye kullanım anlamına gelmez. Proje finansmanı uzun süredir varlıkları ve riskleri ayrıştırır. Uyarı sinyali; ölçek, opaklık ve yoğunlaşmanın birleşimidir. BIS Yıllık Raporu [Kaynak 5] doğrudan kredi fonlarının yapay zekâ ve bilgi teknolojisi maruziyetini keskin biçimde artırdığını söylüyor. Bu sırada Finansal İstikrar Kurulu [Kaynak 6] emeklilik fonları ile sigorta şirketlerini önemli özel kredi yatırımcıları olarak tanımlıyor; bireysel yatırımcı katılımının ve yarı likit araçların büyüdüğünü belirtiyor. Altta yatan kredi bankacılık sisteminin dışına taşınmış görünse bile bankalar kredi hatları, depo finansmanı, döner kredi imkânları ve risk transferi işlemleri üzerinden bağlantılı kalıyor.

Meta Yapıyı Görünür Kıldı

Öne çıkan örneklerden biri Meta'nın Blue Owl ile yaptığı büyük veri merkezi finansmanıydı. Reuters'ın yapay zekâ yatırım dalgasına ilişkin kredi piyasası incelemesi [Kaynak 7] büyük bir projeyi finanse ederken yükümlülüğün tamamını doğrudan Meta bilançosuna koymamak üzere tasarlanmış karmaşık bir işlemi anlattı. Bu, riskin ortadan kalktığı anlamına gelmiyor. Risk; proje şirketi, kreditörler, altyapı yatırımcıları ve sözleşme tarafları arasında yeniden dağıtıldı.

Bu yeniden dağıtım bir iş modeline dönüşüyor. Goldman Sachs, sektör geleneksel şirket finansmanının ötesine geçtikçe özel altyapı ve gayrimenkul sermayesinin [Kaynak 8] daha büyük rol oynayacağını öngörüyor. Reuters'ın borç dağıtım sorununa ilişkin incelemesine [Kaynak 9] göre bankalar, yapay zekâ bağlantılı ihraçlar büyürken para birimi, vade ve yapı seçeneklerini de çeşitlendiriyor. Dolayısıyla yapay zekâ patlaması tek bir kredi piyasası değil, bir katmanlar bütünü yaratıyor: şirket tahvilleri, proje kredileri, kiralamalar, varlığa dayalı imkânlar, özel kredi ve özsermaye benzeri risk.

Emeklilik Kapısı Açılıyor

Bu hikâyenin en tıklanabilir hâli —“401(k) hesabınız zaten yapay zekâ borcuna sahip”— fazla geniş bir iddia. Savunulabilir olan daha önemli: Washington ile fon sektörü, altyapı ve teknoloji kredileri dâhil özel piyasa borcunun profesyonelce yönetilen emeklilik seçeneklerine daha büyük ölçekte girebileceği bir kanal oluşturuyor.

14330 sayılı Başkanlık Kararnamesi [Kaynak 10] alternatif varlıkları özel borç, altyapı finansmanı ve aktif yönetilen dijital varlık araçlarını kapsayacak kadar geniş tanımladı. Ardından gelen Çalışma Bakanlığı önerisi [Kaynak 11] hiçbir emeklilik planına özel kredi satın alma emri vermiyor. Emanet sorumluluğu sürecini açıklıyor ve alternatif varlık içeren çeşitlendirilmiş yatırım seçeneklerinin seçimi için güvenli limanlar sunuyor. Bu ayrım abartıyı önlüyor: erişim kolaylaştırılıyor, zorunlu kılınmıyor.

Potansiyel dağıtım tabanı çok büyük. Investment Company Institute [Kaynak 12] 2026'nın ilk çeyreği sonunda 401(k) varlıklarının 9,9 trilyon dolar olduğunu ve bu toplamın %58'inin yatırım fonlarınca yönetildiğini bildirdi. Bu rakam yalnızca 401(k) planlarını kapsıyor. ICI ayrıca 403(b), 457, diğer özel sektör planları ve federal Thrift Savings Plan dâhil işveren temelli tüm tanımlanmış katkı planlarında 13,8 trilyon dolar bulunduğunu açıkladı. Reuters'ın 14,2 trilyon dolarlık kitlesel piyasa tahmini [Kaynak 13] bu nedenle yalnızca 401(k) varlıklarına ilişkin ikinci bir tahmin değil, daha geniş bir emeklilik ürünleri havuzudur.

Hedef Tarihli Fonlar Neden Önemli

Çalışanların çoğu aktif biçimde bir yapay zekâ veri merkezi kredisi seçmeyecek. Daha kritik rota, bu kararı onların yerine veren bir tahsis fonudur. BlackRock'ın hedef tarihli fon araştırması [Kaynak 14] özel sermaye ile özel kredinin işyeri emeklilik planlarında yaygın kullanılan varsayılan nitelikteki ürünlere entegre edilmesini öneriyor. BlackRock bu yaklaşımın çeşitlendirmeyi ve uzun vadeli getirileri iyileştirebileceğini savunuyor. Eleştiriler ise ücretlere, değerleme gecikmesine, sınırlı likiditeye ve sıradan tasarruf sahiplerinin altta yatan maruziyetleri anlamadaki güçlüğüne odaklanıyor.

İki argüman da aynı anda doğru olabilir. Özel varlıklar iyi seçildiğinde, ihtiyatlı değer biçildiğinde ve uzun yatırım ufuklarıyla eşleştirildiğinde sonuçları iyileştirebilir. Zararları yavaş ve opak biçimde de aktarabilir. Temel mesele tüm özel kredinin kötü olup olmadığı değildir. Asıl soru, plan sponsorlarının çeşitlendirilmiş bir fonun ne kadarının dar bir yapay zekâ müşteri grubuna, veri merkezi kira ödemelerine, elektrik sözleşmelerine veya nihai varlık değerlerine bağlı olduğunu görebilip göremediğidir.

Düzenleyiciler Henüz Haritanın Tamamını Göremiyor

Şeffaflık açığı artık açık bir politika konusu. Dört senatör, Finansal İstikrar Gözetim Konseyi'nden bankalar, sigorta şirketleri, özel kredi fonları ve emeklilik sistemlerindeki yapay zekâ borcunu incelemesini istedi. Ocak 2026 tarihli talepleri [Kaynak 15] yapay zekâ gelirlerinin yatırım yükümlülüklerini karşılayamaması hâlinde zararların birbirine bağlı kurumlar arasında yayılabileceği uyarısında bulundu.

Önerilen AI Bubble Transparency Act [Kaynak 16] daha ileri gidiyor. Tasarı, Finansal Araştırma Ofisi'ne çip üreticileri, veri merkezleri, hiper ölçekli şirketler, neocloud sağlayıcıları ve model geliştiricileriyle bağlantılı borç, özsermaye ve bilanço dışı maruziyetleri toplama görevi verecek. Harita talep eden bir yasa tasarısı, bugün eksiksiz bir kamusal haritanın bulunmadığının da kanıtıdır.

Finansal İstikrar Kurulu kriz söylemine önemli bir denge getiriyor. Küresel incelemesi, verinin ayrıştırılabildiği ülkelerde bankaların özel kredi fonlarına doğrudan maruziyetinin banka varlıklarına göre sınırlı göründüğünü söylüyor. Özel kredinin yeterince hizmet alamayan borçluları finanse edebileceğini ve sigorta şirketleri ile emeklilik fonlarının uzun vadeli yükümlülüklerine uyabileceğini de belirtiyor. Ancak aynı rapor; kaldıraç borçlu, fon, sponsor ve yatırımcı katmanlarında bulunabilirken itfa pencereleri ile takdire bağlı değerlemelerin stresi büyütebileceği uyarısını yapıyor.

Oracle Aynı Baskının Halka Açık Piyasa Sürümünü Gösteriyor

Oracle yararlı bir örnek çünkü finansmanı daha görünür. Şirket şubat ayında Oracle Cloud Infrastructure'ı büyütmek için borç ve özsermaye karışımıyla 45 milyar ile 50 milyar dolar [Kaynak 17] toplamayı planladığını açıkladı. Oracle haziran ayında 2026 mali yılında 43 milyar dolar borç ve 5 milyar dolar özsermaye topladığını; yatırımlar hızlanırken serbest nakit akışının eksi 23,7 milyar dolar olduğunu bildirdi. Yıl sonu açıklaması [Kaynak 18] ayrıca müşteri ön ödemeleri ile müşterilerin sağladığı GPU'ların Oracle'ın aksi hâlde toplaması gerekecek sermayenin bir bölümünü azalttığını gösterdi.

Bu son veri önemli. Müşteri ön ödemeleri göz ardı edilecek bir muhasebe dipnotu değil, gerçek bir risk azaltıcıdır. Donanım finansmanı yükünün bir bölümünü Oracle'dan uzaklaştırır. Fakat sistemin ne kadar iç içe geçtiğini de gösterir: bulut sağlayıcısı, model geliştiricisi, GPU tedarikçisi, kreditör ve elektrik sağlayıcısı aynı uzun vadeli yapay zekâ sözleşmesine bağımlı olabilir.

Wall Street bu ağda ücret geliri fırsatı görüyor. Banka yöneticileri artık tahvil, kredi, özsermaye ihracı, birleşmeler ve altyapı finansmanını kapsayan çok yıllı bir yapay zekâ sermaye piyasaları süper döngüsünden [Kaynak 19] söz ediyor. İyimser yorum, kalıcı talebin sonunda yeni bir sanayi platformunu finanse ettiğidir. Kötümser yorum ise kredi verme kapasitesinin şeffaf nakit akışı kanıtlarından daha hızlı büyüdüğüdür.

Hanelere Açılan İkinci Kanal Elektrik Faturası

Borç fiziksel varlıkları finanse eder. Fiziksel varlıklar elektriğe ihtiyaç duyar. Berkeley Lab, ABD veri merkezlerinin 2023'te ulusal elektriğin yaklaşık %4,4'ünü tükettiğini ve bu oranın 2028'e kadar %6,7–%12'ye [Kaynak 20] çıkabileceğini tahmin ediyor. Aralığın olağan dışı genişliği; yapay zekâ sunucu sevkiyatı, kullanım oranı, soğutma tasarımı ve verimlilikteki belirsizlikten kaynaklanıyor. Belirsizliğin kendisi finansman riskini yükseltiyor: elektrik şirketleri nihai talep bilinmeden üretim ve iletim yatırımı planlamak zorunda.

Beyaz Saray taahhüdü, katılımcı şirketlerin yeni üretim kuracağını, sisteme getireceğini veya satın alacağını; gerekli iletim yükseltmelerini ve kullansalar da kullanmasalar da rezerve edilen kapasiteyi ödeyeceğini söylüyor. Bunlar ekonomik açıdan anlamlı yükümlülükler. Ancak taahhüt, uygulanabilir tarifelerin yerini tutmaz. Brookings, sözün proje gecikmelerine, müşteri çıkışlarına ve tahminin altında kalan talebe dayanabilmesi için eyalet komisyonları ile sözleşmelerin bunu maliyet tahsisi kurallarına dönüştürmesi gerektiğini [Kaynak 21] savunuyor.

Yönetim uygulama açığının farkında görünüyor. Reuters, Beyaz Saray'ın elektrik şirketleri, veri merkezi işletmecileri ve valileri [Kaynak 22] elektrik maliyetlerinin korunmasına odaklanan daha geniş bir etkinlikte bir araya getirmeyi planladığını bildirdi. Elektrik şirketleri önemlidir çünkü faturaları onlar gönderir, altyapı yatırımını geri kazanır ve tarife sınıflarını önerir. Hiper ölçekli şirketlerin vaatleri, diğer müşterilerin sonunda ne ödeyeceğini tek başına belirleyemez.

FERC Vaattan Tarifeye Geçiyor

Federal Enerji Düzenleme Komisyonu, altı bölgesel şebeke işletmecisinin tamamına büyük yük tarifelerini gerekçelendirme veya reforme etme talimatı verdi. 18 Haziran kararı [Kaynak 23] bağlantı hızı, üretim yeterliliği, maliyet tahsisi, ortak yerleşim ve esnek hizmeti kapsıyor. Daha önceki FERC büyük yük süreci [Kaynak 24] iletim bağlantısı politikası açısından büyük yükleri genel olarak 20 megavatın üzerindeki talep şeklinde tanımladı. Bu, SIAIntel'ın ERCOT analizinde ele alınan ve 20 MW yük eşiğini ek gerilim ile BT yükü koşullarıyla birleştiren taslak NERC Computational Load Entity kriterlerinden ayrı bir elemedir.

Hane tasarrufu hikâyesi ile hane faturası hikâyesi burada birleşiyor. Bir veri merkezi SPV'si uzun vadeli müşteri sözleşmesi nedeniyle kredi açısından güçlü görünebilir. Ancak ekonomisi elektrik bulunabilirliğine, bağlantı zamanlamasına, tarife tasarımına ve yeni üretim maliyetine de bağlıdır. Fatura ödeyenleri koruyan bir düzenleme proje getirisini azaltabilir. Zayıf bir tarife, maliyetin daha büyük bölümünü diğer müşterilere kaydırarak proje getirisini koruyabilir. Kredi modeli ile elektrik modeli birbirinden ayrılamaz.

New York Maliyet Tartışmasını İzin Riskine Dönüştürdü

New York'un 62 sayılı Başkanlık Kararnamesi, eyalet daha yüksek standartlar ve bir fayda planı geliştirirken büyük veri merkezi projelerine geçici eyalet çapında ara verdi. Resmî karar [Kaynak 25] kamusal itirazı itibar sorunundan proje takvimi ve sermaye maliyeti sorununa dönüştürüyor. NCSL'nin moratoryum takip sistemi [Kaynak 26] New York'un daha geniş bir eyalet önerileri dalgasının parçası olduğunu gösterirken, teşvik veri tabanı [Kaynak 27] birçok bölgenin veri merkezlerini aynı anda vergi veya elektrik avantajlarıyla sübvanse ettiğini ortaya koyuyor.

Bu politika çelişkisi tesadüf değil. Eyaletler inşaat, istihdam ve vergi geliri istiyor; seçmenler ise daha yüksek faturalar, su stresi veya küçük bir küresel şirket grubuna sübvansiyonlu altyapı istemiyor. Ortaya çıkan uzlaşma çoğu zaman özel tarife, asgari ödeme, çıkış ücreti, teminat şartı veya öz üretim yükümlülüğü olacaktır. Bu koşulların her biri yapay zekâ altyapı borcunun değerlemesini değiştirecek.

Özel Kredi Stres Testi Zaten Başladı

Yakın vadeli stres henüz temerrüde düşmüş yapay zekâ veri merkezlerinden kaynaklanmıyor. Özel kredinin bitişik alanlarında —özellikle yazılım, bireysel yatırımcı fonlaması ve itfa davranışında— ortaya çıkıyor. Blue Owl'ın en büyük bireysel yatırımcı odaklı özel kredi fonundaki aboneliklerde keskin düşüş bildirdiği, Reuters'ın düzenleyici dosya incelemesinde [Kaynak 28] yer aldı. Şirket ayrıca kreditörler yapay zekâ kaynaklı bozulmaya açık iş modellerini yeniden değerlendirirken büyük bir halka açık araçta yazılım maruziyetini azalttığını ayrı bir portföy güncellemesinde [Kaynak 29] açıkladı.

Bu durum bir geri besleme döngüsü yaratıyor. Yapay zekâ altyapısı daha fazla özel kredi çekerken, yapay zekâ özel kredinin eski yazılım portföyünün bazı bölümlerini zayıflatıyor. Yöneticiler, itfalar ve değerleme incelemeleri likideti daha değerli hâle getirirken veri merkezlerinde yeni getiri arayabilir. Reuters'ın daha geniş piyasa incelemesi, para çekme sınırlamaları ile beklenen temerrütlerde artış bildirdi; ancak analistlerin mevcut stresi yakın bir sistemik kriz olarak görmediğini de belirtti. Bu daha ölçülü değerlendirme [Kaynak 30] makalede yer almalı; çünkü “risk kanalı” ile “çöküş tahmini” aynı şey değildir.

Dolar–Watt Döngüsü

Kripto bu döngünün merkezinde değil, kenarında yer alıyor. 401(k) başkanlık kararnamesi özel piyasa ve altyapı varlıklarının yanında aktif yönetilen dijital varlık araçlarını da kapsıyor. Ayrı olarak, mevcut elektrik erişimine sahip Bitcoin madencileri tesislerini yapay zekâ ve yüksek performanslı hesaplamaya yönlendirebilir. Ortak varlık token veya GPU değildir. Sözleşmeye bağlanmış megavat ve onun çevresindeki finansman yapısıdır.

Karşı Tez

Bu veriler her 401(k) hesabının yapay zekâ borcuna sahip olduğunu kanıtlamaz. Beyaz Saray taahhüdünün değersiz olduğunu kanıtlamaz. Özel kredinin 2008 benzeri bir krizi tetikleyeceğini kanıtlamaz. Veri merkezlerinin elektrik fiyatlarını her zaman artırdığını da kanıtlamaz.

Asa Watten, John Bistline ve Geoffrey Blanford'ın Haziran 2026 tarihli çalışma makalesi, veri merkezlerinin sabit sistem maliyetlerini daha fazla kullanıma yayarak 2015–2024 arasında ABD'deki ortalama perakende elektrik tarifelerini sınırlı ölçüde düşürdüğünü buluyor. Yazarlar gelecekteki arz kısıtlarının etkiyi tersine çevirebileceği uyarısını da yapıyor. Nedensel kanıt çalışmaları [Kaynak 31] tarife tasarımı ile yerel kapasitenin ulusal sloganlardan neden daha önemli olduğunu gösteriyor.

Yapay zekâ yükleri daha esnek de hâle gelebilir. Chris Williams ve Philip Colangelo liderliğindeki Haziran 2026 tarihli çalışma, 130 kW'lık bir GPU kümesinde öncelikli hizmetleri korurken hızlı yük azaltımı, sürdürülebilir kısıntı ve iş yükü kaydırması sağlayan deneyleri aktarıyor. Elektrik açısından esnek veri merkezi çalışması [Kaynak 32] yazılım orkestrasyonunun tepe talep için inşa edilmesi gereken üretim ve şebeke kapasitesini azaltabileceğini düşündürüyor. Esneklik sözleşmeye bağlanır ve doğrulanabilir hâle gelirse hem fatura ödeyenlerin korunmasını hem de proje kredi kalitesini iyileştirebilir.

Bu Tezi Bozacak Koşullar

Beş koşul birlikte gerçekleşirse tez önemli ölçüde zayıflar: nihai Çalışma Bakanlığı kuralı sıkı tahsis, likidite, değerleme ve açıklama korumaları getirirse; hedef tarihli fonlarda özel kredi tahsisi önemsiz düzeyde kalırsa; uygulanabilir elektrik tarifeleri üretim, şebeke yükseltmesi ve çıkış maliyetlerini büyük yük müşterilerine yüklerse; müşteri ön ödemeleri ile sözleşme garantileri hiper ölçekli şirket kaldıraçlarını azaltırsa; doğrulanmış esnek hesaplama programları tepe altyapı ihtiyacını düşürürse. Bu senaryoda özel varlıklar anlamlı bir hane aktarım kanalı yaratmadan emeklilik portföylerine girebilir; veri merkezleri de konut müşterilerine kayda değer maliyet aktarmadan büyüyebilir.

Stratejik Etki Matrisi

Yatırımcı İzleme Listesi

• Nihai DOL metni: güvenli liman koşullarının belirli likidite, değerleme, ücret ve açıklama testleri getirip getirmediği.
• Hedef tarihli ürün lansmanları: anlamlı özel kredi tahsisi içeren ilk büyük varsayılan emeklilik ürünleri.
• Yapay zekâ maruziyet raporlaması: AI Bubble Transparency Act'in ilerlemesi ve düzenleyicilerin gönüllü veri açıklamaları.
• FERC tarife başvuruları: asgari talep bedelleri, teminat, çıkış ücretleri, ortak yerleşim kuralları ve esnek hizmet indirimleri.
• Beyaz Saray genişlemesi: elektrik şirketleri ile valilerin ölçülebilir ve uygulanabilir yükümlülükleri kabul edip etmediği.
• New York uygulaması: muafiyetler, proje eşikleri ve olası bir şebeke hızlandırma fonunun tasarımı.
• Özel kredi likiditesi: bireysel yatırımcı odaklı araçlarda abonelikler, itfalar, değerleme değişiklikleri ve tahakkuk etmeyen krediler.
• Oracle ve hiper ölçekli şirket finansmanı: serbest nakit akışı, müşteri ön ödemeleri, tahvil spreadleri ve bilanço dışı taahhütler.

Kanıt Zinciri

Makale numaralı bir kanıt zinciri kullanır. Düzenleyici ve nicel iddialar birincil ve resmî belgelere; finansman örnekleri şirket açıklamalarına dayanır. Reuters ve uzman analizleri piyasa bağlamı sağlar; son girdiler ise karşı tezi korur.

SIAIntel Sonuç

Yapay zekâ yatırım dalgası bir hane temerrüdü hikâyesine dönüşmeden önce hane finansmanı hikâyesine dönüşüyor. Önemli sinyal, her emeklilik hesabının şimdiden yapay zekâ kredileriyle doldurulmuş olması değil. Altyapı borcu üretilip dağıtılır ve normalleştirilirken düzenleyiciler hâlâ sahiplerini belirlemeye, elektrik şirketleri ise arkasındaki enerji sistemini kimin ödeyeceğine karar vermeye çalışıyor.

Bir sonraki yeniden fiyatlama başarısız bir model geliştiricisiyle başlamayabilir. Gecikmiş bir bağlantı, daha sert bir eyalet tarifesi, yarı likit fonda itfa dalgası veya veri merkezi müşterisinin asgari ödemeyi reddetmesiyle başlayabilir. Böyle olduğunda piyasa aynı hanenin sayacın iki tarafında da maruz kalıp kalmadığını görecek: emeklilik tasarrufları ve elektrik faturası üzerinden.